Author: Horazio Lekuona

Marsella eta keinu erradikala

1

Egoera behartu beharra dago: fortzatu beharra.  Egoera estutzen denean gauzak ondo ertetzen direlako (militante anarkistaren esana)

Egoera behartzea, azken muturreraino ematea, zera da: endredoan dagoena zerbait egitera behartzea. Endredoan, ordea, denok gaude. Esan beharrik eztago egoera muturrera eraman nahi duenak galtzeko beldurrik eztuela. Eta halakorik ez badu, ezta, derrigorrean, galtzekorik eztuelako, baizik eta egiati biluztu (destapatu) delako eta behin gezurkeria erauzirik, absolutura egin dezakeelako. Gezurra dionak separazioan darrai: asko jota zaunka egin dezake, eta ezkuta, bere estalki gezurtia desestali egingo ote den beldur (hortxe politika klasikoaren muga). Egiatia, ordea, definizioz dago deskubritua: galtzekorik eztu –galdu zituen estalkiak-: horregatik dio, betiereko optimismoaz, egoera fortzatu egin behar dela, gauzak ondo atera daitezen. Egia azaleratzen da kontua muturreraino eramanaz gero.

Segi letzen!

Engainuak

Aliantza estrainioak I

Aurrenekoen oinordekotza drogaz jositako kale miserablea da, eta besteena, berriz, mundu hobeago baten sinesmena triskatua. Bata derrota da, bestea derrotismoa.

 

Boterea gauz asko da, baina, esplizitatu, agerian agertu, kanposantuan egiten da behinik behin. Ziudade Handiak badu kanpo saindu handi bat eta bertan badaude santifikatutako mausoleo eder galant askoak: tokiko burgesia galantaren ordezkari behinenak, Gerra Handian frantsestuekin eroritako gudarienak, eta abarrak. Baina Ziudade Handi honetako nitxo estrafalarioena, agian, hala jartzen du xaflak, Jodorovich sendiarena da. Lore koloretsuz josia darrai oraindik, baten batek oraino zaintzen duen seinale, eta, nabari zaio, balen aurkako kristalez itxituta dago.

Segi letzen!

Kataluniaz: burbuila nazionalista hautsi beharra

Sarrera gisan

2015eko Diadaren ondorenean idatzi zituen honako lehen lerroak López-Petitek, eta horregatik ekarri da orain Kontu Lepora, irailean sartu berritan. Nekez teorizatua izan den gerturatze sentsiblea da Petitena. Eztu, bere hartan, akziora edo inakziora deitzen. Eta horixe da, beharbada, tristeena: gaur Katalunian zer egin erabakitzeko soziologo ingles gezurtien Joko-Teoriara jo behar duela batek. Euskal Herrian Katalunia ispilu izateak hondamendia areagotu besterik ezin du egin.

Komenigarria baita, esana geldi dadin behin betikoz, hau azpimarratzea: nazionalismo kataluniarrak daraman norabidea bat eta bakarra dela, eta norabide horrek nolakotasun konkretuak eta bereiziak dituela, nazionalismo euskaldun historikoaren ezberdinak, errotik. Bereiztasun horien artean daude interklasismo estrukturala, gailentasun enpresarialista eta fatalismora kondenatua dagoen eta, halatan, halabeharrezkoa den posmodernismoa.

Segi letzen!

Iruñeako AAFrekin solidaritatez

Iraultza ere bai. Lanok orain hasi ditu, iraultza eta. Euskaldun modernoak. Baditu ez dakit zenbat printzipio sakon eta irme edozer gauza egiteko eta ez egiteko eta egina, berak ala bestek, berriro desegiteko eta berregiteko, edo berriro egin gabe uzteko. Printzipioak. Eta teoriak. Eta arrazoiak. Guztiz seriosa da oraingo euskalduna. Printzipio askoduna. Galde iezaiozu edozeini, zergatik ari duen ari duena. Filosofiaren historia guztia esplikatuko dizu eta oraindik ez da aski. “Gauzak ez dira hain sinpleak”, ̶  “noski”. “historiako lege objektiboek…” ̶ “Jakina, ba!”. Beste kopa bat, mesedez. Gaua oraindik gaztea da. “Gizarte honen funtsezko tankera determinatzen duen harremanen jitea, berez eta objektiboki…”, ̶ Horixe da kontua, horixe, klaro!”. Arrazoi askogatik egiten du, egiten duenak, egiten duena. Gauzak ez dira, egiaz, batere sinpleak. Euskal Herrian».[1]

Segi letzen!

Fichtek Rousseauz

Jakintsuaren patua (Bosgarren konferentzia)

Jena, 1794.

___

Rousseauren dizipulua onen artean on litzateke; baina txarren artean, non ez ote dute txarrek aginduko?, erabat zorigaiztoko. Arrazoimena bakean deskribatzen digu, ez ordea porrokan; sensibilitatea ahultzen du, arrazoina indartu beharrean.
Gure mendeko gizonik handienetakoaren eredua jarri nahi izan dizuet nolakoa izan behar ez duzuen jakin dezazuen. Harik eta hobeago eta zintzoago izan, are mingarriagoa izango da datorkizuen esperientzia. Ez zaitzatela, baina, minak mendean hartu, irabaz iezaiozue ekintzaren bitartez. Mina ezinbestean dago. Beharrezko faktorea da gizakiaren hobekuntzaren planean. Pausoa gelditu eta gizakiaren galbideaz negar egitea, hari eskua luzatu gabe, ahulkeria da. Hura zigortzea eta lotsaraztea, nolakoa izan behar duen erakutsi gabe, gupidagabekeria da. ekintza, ekintza; horixe da erremedioa eta huraxe gure patua.

Segi letzen!

Desalojo bat ziudade handiyen

Gauerdiko ordubata inguruen izengoa ta ostirala. Ilun dao oso. Ointxe komentau deu atzien utzi detenak ta biyok ilargiye iye daola betie. Pare bat egun faltako zaixkola osatzeko. Hemen behien, zementuzko ziudade hontan, hotza, halare, ilune, ta bakartasun eskergarri bat kalien. Nahiko harrigarriye bada hori, diskotekatako kolak ta basotubuen arrastuek ez somatzie. Aristotelesek arrazoi, ordie. Nola bateatu, nola ulertu berdin osotasune ta separaziyue, distirie ta grixe, zuzentasune ta okerkeye, Zerue ta Lurre. Kosmologi modernue (modernidadie), bean teleskopiyo ta metodo logikuekin, alper-alperrik dabil. Nunbaitea allau nahi! Noa? Ezta ezertaz konturatzen. Sekularizaziyuen pasue (erlijiyuen jarraipena bide ez-erlijiosotik) eztao parre in gabe behatzeik.

Segi letzen!

Bakuninen parabola

Bihotz sentiberak eta izpiritu bizkorrak aski dute munduari bistazo bat botatzearekin izakiaren miseriaz jabetu eta askapenerako bideari ekiteko. (…)

Kotoi-artean hezitako printzetxoak behargin bat, gaixo bat eta hilotz bat lehenbizikoz behatzea nahiko, Buddha bihur zedin. Aitzitik, gaur egungo edozein idazlek zientoka hilotz behatzen ditu, munduan zerbait gaizki doala ondorioztatzen du, eta, asko jota, erdi-purdizko eleberri-bilduma idazten du.

Eric Voegelin (1938)

Egin-ezintasunaz ari bagara, eta ez borondate faltaz, egiazki, Jainkoaren aurrean kunplitu duzu egitekoarekin; inork ezin dizu ezer aurpegiratu. Berdina baitira Jainkoaren aurrean egin izana eta ahal izango denean egiteko nahimena.

Eckhart maisua (XIII.mendea)

Eckhart maisuak aurre-baldintza potolo baten onarpenarekin jokatzen du: gizakiaren egiazaletasuna. Nahimenak, harentzat, egiatia,  benetakoa, behar duelako derrigorrez, definizioz. Gezurtien garaian bakarrik exijitu ahal dira ekintzak, justifikazio etiko gisa. Eta, horregatik, gezurtien garaian exijitu behar dira derrigorrez ekintzak, lioke bete-betean Bakuninek, justifikazio etiko gisa.

Segi letzen!

 

Iritzi-emaileak, egunkeria politikoan saltsan elkarren artean isekaka eta nor-gehiagoka dabiltzanak, dira gu ikusi bezain pronto batu eta etsai gisan lerrokatzen zaizkigunak. Horiek dira filodoxoak (Platon).

Pazientziaz daramatza norberak bere okerkeria eta ohitura txarrak. Aldiz, txapako mandoa baino hiratuago jartzen da okerkeria horiek uzteko eskatzekotan (Goethe).

Bizi-tokitzeak lotzen ditu gizakia, lekua eta espazioa (Bollnow).

Etsipen garaian, bizi-toki aldaketarik ez bedi (San Inazio).

Eta zuk diozu «gero». Baina nik diot ezen ez gero, baina orai (Axular).

Ezer egin ez baina etengabe prometitzeak ezaugarritzen du gizaki progresista, Nietzsche gizajoak azkar beha bezala. Badakigu, ordea, injustizien eta opresioen salaketa egitera mugatzen gineneko garaia igaro dela. Biktimek ez dute, gaur, inor gupidatzen.

Segi letzen!

© 2018 Kontu Lepo